Utakmica 20. kola Superlige Srbije između Crvene zvezde i Mladosti iz Lučana, koja je završena uvjerljivom pobjedom domaćeg tima rezultatom 4:0, ostala je u sjeni ozbiljnog skandala koji su izazvali najvatreniji navijači beogradskog kluba. Umjesto da se pažnja javnosti zadrži na sportskom uspjehu aktuelnog prvaka Srbije, fokus je već narednog dana preusmjeren na sadržaj spornih transparenata istaknutih na sjevernoj tribini stadiona “Rajko Mitić”.
Navijačka grupa Delije tokom utakmice je istakla više transparenata s porukama koje su izazvale burne reakcije, kako u Srbiji, tako i u regionu. Na njima su se nalazile parole i imena osoba povezanih s ratnim zločinima počinjenim tokom opsade Sarajeva u periodu od 1992. do 1995. godine. Ovakve poruke ocijenjene su kao uvredljive, provokativne i duboko uznemirujuće, posebno za žrtve rata i njihove porodice.
Na jednom od transparenata bila je ispisana poruka: “Nad Sarajevom živa vatra seva, slava srpskim četnicima”, uz navođenje imena Slavka Aleksića, Vasilija Vidovića i Branislava Gavrilovića Brneta. Ovakav sadržaj doživljen je kao otvorena glorifikacija ratnih zločina i ideologija koje su tokom devedesetih godina dovele do masovnih stradanja civila, razaranja gradova i dubokih trauma koje i danas opterećuju odnose u regionu.
Transparenti su, prema svemu sudeći, istaknuti povodom nedavne smrti Slavka Aleksića, koji je prije nekoliko dana preminuo u Trebinju. Vasilije Vidović umro je u septembru ove godine, dok je Branislav Gavrilović Brne preminuo ranije tokom godine u Beogradu. Iako su smrti ovih osoba bile povod za isticanje poruka, način na koji su one predstavljene izazvao je snažnu osudu javnosti, jer su poruke bile prožete ratnohuškačkom retorikom i nacionalističkom simbolikom.
Brojne organizacije za ljudska prava, građanski aktivisti i pojedini politički akteri upozorili su da ovakvi ispadi dodatno produbljuju etničke podjele i šalju opasnu poruku normalizacije ratnih zločina i ekstremističkih ideologija. Posebno je naglašeno da sportski događaji, koji bi trebali promovisati fair-play, toleranciju i zajedništvo, ne smiju postati platforma za širenje mržnje i veličanje nasilja iz prošlosti.
Reakcije su stigle i iz Bosne i Hercegovine, gdje su brojni građani i javne ličnosti izrazili ogorčenje zbog poruka koje su, kako navode, direktno vrijeđale sjećanje na opsadu Sarajeva i patnje kroz koje je prošao ovaj grad. Opsada Sarajeva, koja je trajala gotovo četiri godine, ostala je jedan od najmračnijih perioda u savremenoj evropskoj historiji, s hiljadama ubijenih civila i ogromnim razaranjima.
Iako se fudbalski klub Crvena zvezda do trenutka pisanja ovog teksta nije zvanično oglasio povodom incidenta, sve su glasniji zahtjevi da se odgovorni identifikuju i sankcionišu u skladu s važećim propisima. Javnost očekuje reakciju i od Fudbalskog saveza Srbije, ali i od nadležnih institucija koje bi trebale spriječiti ponavljanje sličnih incidenata u budućnosti.
Ovaj slučaj još jednom je otvorio pitanje odgovornosti klubova za ponašanje navijača, ali i šireg društvenog odnosa prema ratnoj prošlosti. Analitičari upozoravaju da tolerisanje ovakvih poruka predstavlja opasan presedan i da sport, umjesto mosta povezivanja, postaje poligon za političke i ideološke obračune.
Skandal na utakmici Crvene zvezde i Mladosti iz Lučana pokazao je da ratna retorika i dalje ima snažno uporište na tribinama, ali i da se region još uvijek nije u potpunosti suočio s posljedicama prošlosti. Dok se ne uspostavi jasna granica između sporta i ekstremizma, slični incidenti će, kako upozoravaju stručnjaci, nastaviti narušavati ionako krhke međudržavne i međunacionalne odnose.
